Ψωνίζουμε τοπικά προϊόντα !

Τα τροφοχιλιόμετρα της τροφής!

Όπως, πλέον, ξέρουμε όλοι, η επιστήμη της βιολογίας έχει περιγράψει με μεγάλη ακρίβεια τη διδαδρομή που κάνει η τροφή αφού την καταναλώσουμε. Ποια διαδρομή ακολουθεί όμως για να φτάσει σε εμάς, τους καταναλωτές; Την απάντηση στο ερώτημα αυτό μας δίνει η έννοια «τροφοχιλιόμετρα» !

Η ιδέα για τα ταξιδιωτικά μίλια ενός τροφίμου ξεκίνησε στις αρχές της δεκαετίας του 1990 στην Αγγλία από τον καθηγητή Tim Lang.  Κατά τη διάρκεια ενός συνεδρίου για τη βιώσιμη κατανάλωση τροφίμων, ο κύριος Lang συνέδεσε τη μεταφορά των τροφίμων με μια σειρά από οικολογικές, οικονομικές και κοινωνικές παραμέτρους, καθώς με την παγκοσμιοποίηση του εμπορίου, άρχισαν να αυξάνονται και οι μεταφορές των τροφίμων.

  Η απόσταση την οποία διανύουν τα τρόφιμα από την στιγμή και τον τόπο στον οποίο παράγονται, μέχρι το σημείο της τελικής κατανάλωσης τους είναι τα τροφοχιλιόμετρα. Στα τροφοχιλιόμετρα συμπεριλαμβάνονται οι μεταφορές των τροφίμων ανάμεσα στα διάφορα στάδια του κύκλου τους, δηλαδή, από το σημείο παραγωγής, στην επεξεργασία, έπειτα στο σημείο πώλησης τους και έπειτα σε εμάς, τους καταναλωτές. 

 Ωστόσο, η διαδικασία αυτή μπορεί να έχει αρκετές αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον. Οι αποστάσεις που διανύουν οι τροφές σήμερα, για να φτάσουν στα διάφορα σημεία πώλησης είναι αυξημένες. Έτσι, για την μεταφορά των τροφίμων, χρησιμοποιούνται όλα τα μέσα μαζικής μεταφοράς, όπως φορτηγά, τρένα, πλοία ή και αεροπλάνα. Ανάλογα με την απόσταση και το μέσο που χρησιμοποιείται κάθε φορά, υπάρχουν αντίστοιχες επιπτώσεις στο περιβάλλον αλλά και στον άνθρωπο και τα ζώα. 

  Τα μεγάλα ταξίδια μειώνουν την φρεσκάδα των τροφών κάνοντας τα λιγότερα ασφαλή για τους καταναλωτές. Λόγω των μεταφορών, στις περισσότερες περιπτώσεις, περιλαμβάνονται στα συστατικά των τροφών πολλά χημικά συντηρητικά τα οποία είναι επιβλαβή για την υγεία μας. Από τη μεταφορά των τροφίμων εκπέμπει CO2, αντίστοιχο με το ποσό των καυσίμων που κατανάλωσαν τα μέσα μεταφοράς τους. Επίσης, το δικό μας ταξίδι στο σούπερ μάρκετ και πίσω στο σπίτι με το αυτοκίνητο συνεχώς επιβαρύνει την ατμόσφαιρα. Για παράδειγμα, στην Αγγλία, η μεταφορά τροφίμων προσθέτει στην ατμόσφαιρα σχεδόν 19 εκατομμύρια τόνους CO2 κάθε χρόνο(!), ενώ από αυτούς, περισσότερο από 2 εκατομμύρια παράγονται αποκλειστικά από την οδήγηση προς και από τα μαγαζιά.Ένα άλλο παράδειγμα είναι το μοσχάρι εισαγωγής από την Γαλλία, το οποίο για να φτάσει σε εμάς διανύει κατά μέσο όρο 2.096 χλμ. και παράγει 378 kg CO2 ή 103 kg άνθρακα, αν η απόσταση καλυφθεί από αμάξι. Αντίστοιχα, οι ντομάτες εισαγωγής από την Γαλλία, διανύουν κατά μέσο όρο 2.851 χλμ, για να φτάσουν στην Ελλάδα, εκπέμποντας στην ατμόσφαιρα 514 kg CO2 ή140 kg άνθρακα. Σύµφωνα µε πρόσφατες µελέτες, υπολογίζεται ότι το µεγαλύτερο µέρος των αερίων του θερµοκηπίου προέρχεται από τη διαδικασία παραγωγής της τροφής, ενώ η µεταφορά της από τον παραγωγό στον καταναλωτή -τα τροφοχιλιόµετρα- αντιστοιχούν µόλις στο 4%. Πιο συγκεκριμένα μια αγελάδα στο πεπτικό της σύστημα παράγει μεθάνιο. Αυτό το αέριο είναι 23 φορές πιο επιβλαβές από το διοξείιο του άνθρακα, όσον αφορά το φαινόμενο του θερμοκηπίου. Οπότε θα έλεγε κανείς πως καταλυτικό ρόλο παίζει το ίδιο το ζώο καθώς η αγελάδα μπορεί να παράγει από 100 έως και 200 λίτρα μεθανίου καθημερινά, ενώ ένα πρόβατο μόλις 30.

    Παρ’όλα αυτά, εδώ και αρκετό καιρό έχει ξεκινήσει μια παγκόσμια άτυπη προσπάθεια για περιορισμό των τροφοχιλιομέτρων, καθώς φαίνεται πως σε αρκετές περιπτώσεις όσο μεγαλύτερη είναι η απόσταση τόσο μεγαλύτερη είναι η περιβαλλοντική επιβάρυνση.

Από τις πιο ξακουστές πρωτοβουλίες είναι η «δίαιτα των 100 μιλίων», όπου εστιατόρια, ξενοδοχεία αλλά και μεμονωμένα νοικοκυριά προσπαθούν και καταφέρνουν να χρησιμοποιούν προϊόντα που παράγονται σε ακτίνα 100 μιλίων. 

Βέβαια υπάρχουν και διάφορες άλλες λύσεις και πρωτοβουλίες που μπορεί να πάρει ο καθένας μας, προκειμένου να συνεισφέρει στην μείωση του συγκεκριμένου προβλήματος. Μειρικές από αυτές είναι οι εξής

• Ψωνίζουμε τοπικά προιόντα! Σίγουρα έχετε παρατηρήσει στα σούπερ μάρκετ, τα κρεοπωλεία, στην αγορά, στα μανάβικα, ότι κάθε προιόν γράφει συνήθως και τον τόπο προέλευσης του. Πολλά καταστήματα στην Αγγλία αναγράφουν ήδη στα καρτελάκια των τροφίμων πόσα χιλιόμετρα έχουν ταξιδέψει και πόσους ρύπους έχουν παράγει.
• Ψωνίζουμε τρόφιμα από τις τοπικές λαικές, ή απευθείας από τον παραγωγό όποτε μας είναι δυνατό.
• Προσαρμόζουμε την δίαιτα μας, έτσι ώστε να καταναλώνουμε λιγότερο κρέας (το κρέας είναι το πιο συχνά μεταφερόμενο τρόφιμο).
• Αντικαθιστούμε για τουλάχιστον 1 φορά την βδομάδα ένα προιόν από κρέας, με ένα χορτοφαγικό προιόν.
• Eπιλέγουμε οικολογικά μέσα μεταφοράς για τα ψώνια μας, όπως είναι το περπάτημα και το ποδήλατο όποτε είναι εφικτό. 
• Ενημερωνόμαστε συνεχώς για τα περιβαλλοντικά προβλήματα και τις τροφές που καταναλώνουμε, και μεταδίδουμε την γνώση, ενημερώνοντας τους γύρω μας!

Μπορούμε να υπολογίσουμε την απόσταση που διανύει οποιοδήποτε τρόφιμο φτάνει σε εμάς, καθώς και τους ρύπους που παράγει, στην παρακάτω ιστοσελίδα.https://www.foodmiles.com/

ΙΣΤΟΓΡΑΦΙΑ

https://www.wwf.gr/images/pdfs/pe/trofoxiliometra.pdf

https://en.wikipedia.org/wiki/Food_miles

 

Φοιτήτριες του Πιαδαγωγικού τμήματος δημοτικής εκπαίιδευσης

Βασιλειάδου Όλγα

Καρυπίδου Αικατερίνη

Χατζηπαυλίδου Κυριακή

(ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΦΛΩΡΙΝΑ)

 

0 σχόλια: